ClearPass ile 802.1X, RADIUS ve EAP-TLS Nasıl Çalışır? Adım Adım Rehber
Ağ kablosunu taktığınızda bilgisayarınızın kurumsal ağa kabul edilmesi için arka planda hangi kontroller yapılıyor? Bu rehberde 802.1X, RADIUS ve EAP-TLS kavramlarını ClearPass üzerinden bir bağlantının başlangıcından erişim kararına kadar inceliyoruz.
Seriye yeni başlıyorsanız önce Aruba ClearPass nedir? yazısını okuyabilirsiniz.
802.1X, RADIUS ve EAP-TLS arasındaki ilişki
| Kavram | Görevi | Örneğimiz |
|---|---|---|
| 802.1X | Port tabanlı ağ erişim kontrolünün çerçevesini oluşturur. | Bilgisayarın bağlantısını kimlik doğrulamaya tabi tutar. |
| EAP-TLS | EAP içinde sertifikalara dayalı karşılıklı kimlik doğrulama sağlar. | İstemci ve RADIUS sunucusu sertifikalarını doğrular. |
| RADIUS | Ağ cihazı ile kimlik doğrulama sunucusu arasında istek ve politika sonucunu taşır. | Switch, isteği ClearPass’e gönderir. |
| ClearPass | Kimliği doğrular ve politika sonucunu üretir. | Kurumsal cihaz için uygun VLAN veya rol bilgisi döndürür. |
Bağlantının üç bileşeni
Supplicant, istemcideki 802.1X yazılımıdır. Windows’un kablolu veya kablosuz bağlantı profili buna örnektir. Authenticator, bağlantıyı yöneten switch veya kablosuz ağ cihazıdır. Authentication Server görevini bu senaryoda ClearPass üstlenir.
İstemciyle authenticator arasında EAPOL kullanılır. Ağ cihazı, EAP mesajlarını RADIUS üzerinden ClearPass’e iletir. İstemcinin kimlik doğrulamaya başlayabilmesi için önce DHCP’den IP alması gerekmez.
EAP-TLS bağlantısı adım adım nasıl kurulur?
- Bağlantı başlar. Ethernet bağlantısı veya kurumsal SSID üzerindeki 802.1X süreci devreye girer.
- Kimlik bilgisi iletilir. Ağ cihazı, istemcinin EAP yanıtlarını ClearPass’e taşır. ClearPass isteği Service kurallarıyla eşleştirir.
- Sunucu doğrulanır. İstemci, ClearPass’in RADIUS/EAP sertifikasını güvenilen CA ve bağlantı profilinde izin verilen sunucu adları üzerinden değerlendirir.
- İstemci doğrulanır. ClearPass istemci sertifikasını ve özel anahtarın kullanıldığı kriptografik kanıtı değerlendirir. Yapılandırmaya göre sertifika süresi, güven zinciri ve iptal durumu kontrol edilir.
- Yetkilendirme yapılır. Sertifika kimliği ve gerekiyorsa dizin öznitelikleri erişim politikasında değerlendirilir.
- Sonuç uygulanır. Başarılı oturumda ClearPass Access-Accept ile politika özniteliklerini iletir. Ağ cihazı desteklediği VLAN, rol veya erişim listesini uygular.
EAP-TLS oturumunda kullanıcı parolasıyla doğrulama yerine sertifika ve özel anahtar kullanılır. Kurulum planında sertifika dağıtımı, yenileme ve iptal süreçleri birlikte ele alınmalıdır.
Sertifikalarda neleri kontrol etmeliyiz?
| Kontrol | Bakılacak nokta |
|---|---|
| Sunucu sertifikası | RADIUS/EAP hizmetine atanmış olmalı. İstemcinin beklediği sunucu adı ve güven zinciriyle eşleşmeli. |
| İstemci sertifikası | Seçilen kullanıcı veya bilgisayar kimliğine ait olmalı. Uygun kimlik doğrulama amacı ve erişilebilir özel anahtar bulunmalı. |
| CA zinciri | İstemci sunucunun CA zincirine, ClearPass istemcinin CA zincirine güvenmeli. |
| Süre ve saat | Sertifika geçerlilik tarihleriyle cihaz saatleri uyumlu olmalı. |
| İptal kontrolü | Politikada kullanılan CRL veya OCSP hizmetleri ilgili doğrulama bileşeninden erişilebilir olmalı. |
Windows profilini merkezi olarak dağıtırken güvenilen kök CA’yı, beklenen RADIUS sunucu adlarını ve kullanıcı/bilgisayar doğrulama modunu açıkça tanımlayın. HTTPS yönetim sertifikasıyla RADIUS/EAP hizmetine atanmış sertifikayı ayrı ayrı kontrol edin.
ClearPass içinde politika hangi sırayla işlenir?
Service → Authentication → Role Mapping → Enforcement Policy → Enforcement Profile sırasını takip edin. Service, isteğin işleneceği hizmeti seçer. Authentication kimliği doğrular. Role Mapping politika için rol üretir. Enforcement Policy erişim sonucunu seçer ve Enforcement Profile ağ cihazına gönderilecek öznitelikleri tanımlar.
Örneğin test senaryosunda şirket bilgisayarını Kurumsal-Cihaz rolüne eşleyip VLAN 40 döndürebilirsiniz. Bu örnek için VLAN 40’ın switch ve uplinklerde hazırlanması, DHCP ve yönlendirmenin çalışması gerekir. Kullanılacak değerleri kendi ağınıza göre belirleyin.
Access Tracker ile sorun giderme sırası
Monitoring → Access Tracker ekranında istemci MAC adresi, kullanıcı adı ve bağlantı saatine göre oturumu bulun. Cluster ortamında isteği işleyen sunucuyu da kontrol edin. Kayıttaki NAS bilgisi, eşleşen Service, Authentication Method, roller ve Enforcement Profiles alanlarını birlikte okuyun.
| Belirti | İlk kontrol |
|---|---|
| Access Tracker’da kayıt yok | İstemcinin 802.1X başlatması, ağ cihazının seçtiği RADIUS sunucusu, kaynak IP, ulaşılabilirlik ve ClearPass ağ cihazı tanımı. |
| Yanlış Service eşleşiyor | Service sırası ve RADIUS isteğindeki gerçek öznitelikler. |
| TLS hatası görülüyor | İstemci ve sunucu günlükleri, sertifika zinciri, geçerlilik, sunucu adı ve istemcinin sertifika seçimi. |
| Access-Reject dönüyor | Alerts ayrıntısı, kimlik doğrulama sonucu ve uygulanan politika. |
| Access-Accept var, IP alınamıyor | Dönen VLAN/rol, ağ cihazındaki gerçek oturum, VLAN taşıması ve DHCP yolu. |
| IP var, uygulama açılmıyor | DNS, yönlendirme, rol/ACL ve firewall politikası. |
ClearPass günlüğünde TLS Alert read:fatal:access denied görüyorsanız, istemciden gelen TLS uyarısını istemci günlükleriyle birlikte inceleyin. Tek satırdan kesin kök neden çıkarmayın. Windows Olay Görüntüleyicisi’nde bağlantı türüne göre WLAN-AutoConfig veya Wired-AutoConfig operasyonel kayıtlarıyla aynı zamanı karşılaştırın.
İlk laboratuvar için doğrulama planı
- Tek test portu veya test SSID’si ve bir yönetilen istemci seçin.
- Sertifika güvenini ve istemci bağlantı profilini hazırlayın.
- ClearPass’te ağ cihazı, EAP-TLS Service ve test erişim politikasını tanımlayın.
- Başarılı bağlantıda Access Tracker sonucu ile ağ cihazının uyguladığı VLAN/rolü karşılaştırın.
- DHCP, DNS ve izin verilen uygulamaya erişimi test edin.
- Kontrollü bir başarısız sertifika denemesinde reddin nedenini kaydedin.
Menü adları ve ağ cihazının uygulayabildiği politika özellikleri sürüme göre değişebilir. Üretim geçişinden önce istemci türleri ve yedek RADIUS sunucusuyla davranışı test edin.
İlgili eğitim ve resmi kaynaklar
Temel kavramlar ve lisanslama için Firewall Destek Merkezi ClearPass eğitim videosunu izleyebilirsiniz.